Karmienie piersią – pytania i odpowiedzi

1. Kiedy powinno nastąpić pierwsze karmienie piersią po porodzie?
Pierwsze karmienie piersią powinno odbyć się jak najszybciej po porodzie. Dotyczy to zarówno porodu naturalnego, jak i po cesarskim cięciu. Pierwsze 20-30 minut po narodzinach, to czas kiedy i mama i dziecko są gotowi na pierwsze karmienie piersią. Taki wczesny kontakt korzystnie wpływa na naukę ssania u dziecka i pobudza laktację u mamy. Dzieci, które szybko dostają pierś po porodzie są spokojniejsze. Szybkie pierwsze karmienie jest istotne również z tego powodu, że siara, czyli pierwsze mleko po porodzie jest wyjątkowo cenne w składniki odżywcze i przeciwciała, które korzystnie wpływają na rozwój przewodu pokarmowego. Przyspiesza zrobienie pierwszej kupki tzw. smółki.  Po 2-3 dniach po porodzie może pojawić się nawał mleczny. Jest to problem wielu mam, który może występować z różnym nasileniem. Nie należy go lekceważyć, bo nie leczony może doprowadzić do zapalenia piersi.

2. Jak właściwie przystawić dziecko do piersi?

Jest kilka pozycji, w których można karmić piersią. Różne techniki karmienia piersią (do wyboru mamy np.: pozycję leżącą lub półleżącą, klasyczną, spod pachy, czy krzyżową) sprawiają, że każda mama może wybrać tę, która jest najbardziej odpowiednia dla niej i jej dziecka. Przystawiając dziecko do piersi pamiętaj, by chwyciło brodawkę z większą częścią otoczki. Jeśli zdecydujesz się na karmienie w pozycji klasycznej zwróć uwagę, by dziecko było zwrócone całym ciałkiem w twoim kierunku (tzw. brzuch do brzucha). Głowa powinna być na wysokości piersi a buzia naprzeciwko brodawki. Nie obawiaj się, że dziecko może się udusić. Maluszki mają tak ukształtowane noski, że poradzą sobie z oddychaniem nawet jeśli piersi są bardzo duże. I jeszcze jedna rzecz. Nie myśl bez przerwy o tym, jak karmić piersią. Twój nastrój, zdenerwowanie udzielają się dziecku. Może wtedy stać się niespokojne i nie chcieć ssać. Zamiast więc rozważać sposoby karmienia piersią, postaraj się zrelaksować, ciesząc się bliskością maluszka. Jeśli dokuczają ci popękane brodawki, jak najczęściej wietrz piersi. Możesz też zastosować maść na popękane brodawki. Ważne, by była ona na bazie lanoliny, tak by nie trzeba było jej zmywać przed kolejnym karmieniem.

3. Jak poznać, czy dziecko się najadło?

Głodne dziecko płacze, jest niespokojne, nie może spać. Wpycha piąstki do buzi. Nie daje się uspokoić w żaden inny sposób. Jeśli maluch zasypia przy piersi zazwyczaj oznacza to, że po prostu już się najadł. Jeśli jednak niepokoisz się, czy dziecko się najada, możesz maluszka regularnie ważyć. W pierwszych tygodniach malec powinien przybierać ok. 150-225 gramów tygodniowo.

Lekarze zgodnie zalecają karmienie dziecka wyłącznie piersią przez pierwsze 6 miesięcy życia a następnie stopniowe wprowadzanie nowych posiłków, zgodnie ze schematem żywienia niemowląt.

4. Ile razy dziennie powinno się karmić piersią dziecko?

W pierwszym półroczu niemowlę je zazwyczaj 8-10 razy w ciągu dnia i 1-2 razy w nocy. W tym okresie podajemy dziecku pierś na żądanie. Głodny maluch jest niespokojny, wkłada rączki do buzi, „szuka” piersi, płacze.

5. Czy karmiąc piersią należy dopajać dziecko?

Mleko mamy ma takie właściwości, że znakomicie gasi też pragnienie. W ciepłe dni wystarczy więc częściej przystawiać dziecko do piersi. Nie ma więc potrzeby dopajania dziecka herbatką, czy wodą.

6. Mam za dużo pokarmu i dziecko się krztusi przy karmieniu piersią.

Jeśli masz problem ze zbyt szybko wypływającym mlekiem, dziecko może nie nadążać łykać pokarmu i zaczyna się krztusić. Przed karmieniem odciągnij więc nieco mleka i dopiero wtedy przystaw malucha do piersi. Można też spróbować karmić dziecko wbrew grawitacji. Mama leży na plecach niemowlę na niej.

7. Jak sobie poradzić z nawałem pokarmu?

Nawał mleczny pojawia się zazwyczaj w 2-3 dobie po porodzie. Piersi stają się nabrzmiałe i twarde. Znacznie też zwiększają swoją objętość. Dziecku trudno jest uchwycić brodawkę. Ważne, by przystawiać wtedy dziecko do piersi zawsze na jego żądanie i kiedy pojawia się uczucie dyskomfortu i przepełnienia. Nie opróżniaj jednak piersi do końca, by nie pobudzać dodatkowo produkcji mleka. Można też odciągnąć nieco mleka laktatorem, tak by zmniejszyć uczucie obrzmienia. Ulgę przyniosą też okłady z liści kapusty, które działają przeciwzapalnie. Liście kapusty należy lekko pognieść i włożyć na godzinę do lodówki.

8. Czy dziecko prawidłowo ssie?

Prawidłowe karmienie piersią oznacza, że maluszek dobrze chwycił pierś, czyli brodawkę i dużą część otoczki. Czubek noska i broda dotykają piersi mamy, główka nie jest skręcona w kierunku piersi. Maluch powinien ssać rytmicznie i wolno, lekko posapując. Jeśli cmoka chwycił brodawkę zbyt płytko. Włóż wtedy mały palec w kącik ust maluszka, przerwij ssanie i przystaw dziecko jeszcze raz.

9. Czy mogę podawać dziecku smoczek?

Przez pierwsze 6 tygodni, czyli tyle ile zazwyczaj trwa nauka techniki ssania u dziecka, nie zaleca się podawania smoczka, lub dokarmiania butelką. Mleko z butelki wypływa szybciej i łatwiej. Maluch karmiony butelką, lub uspokajany smoczkiem wyrabia sobie inną technikę ssania i jeśli się do niej przyzwyczai może nie mieć już ochoty na pierś.

10. Czy odciągać mleko ręcznie, czy laktatorem?

Wszystko zależy od tego, jak często planujesz ściągać pokarm. Jeśli laktator będzie potrzebny tylko od czasu do czasu, może to być najprostszy ręczny model. Jeśli planujesz powrót do pracy lub dziecko regularnie będzie karmiła inna osoba, warto kupić dobrej jakości laktator elektryczny.

11. Jak długo można karmić dziecko tylko piersią?

Choć mamy często w to powątpiewają, przez pierwsze 6 miesięcy dziecko nie potrzebuje żadnego innego pokarmu, niż mleko mamy. Te wątpliwości zwykle dotyczą okresu bezpośrednio po porodzie, kiedy wiele z mam powtarza „nie mam mleka po porodzie”. W pierwszych godzinach po porodzie maluszek potrzebuje niewielkiej ilości mleka. Tyle ile zmieści się w łyżeczce do herbaty. Większa ilość mleka pojawia się stopniowo, jeśli tylko dziecko jest często przystawiane do piersi. Po 6 miesiącach zaczynamy rozszerzać dietę, zgodnie ze schematem żywienia niemowląt. Ukończenie pierwszego półrocza, to też częsty moment, kiedy mamy zastanawiają się, jak zakończyć karmienie piersią.

12. Jak pobudzić laktację?

Najlepszym sposobem na pobudzenie laktacji, jest jak najczęstsze przystawianie malucha do piersi. Im częściej ssie, tym więcej mleka produkują piersi. Można też zastosować gotowe herbatki wspomagające laktację lub samodzielnie parzyć napary z anyżku, kopru włoskiego, czarnuszki, które mają działanie mlekopędne. Uwaga, nie przekraczaj 2-3 filiżanek dziennie. Większa ilość może powodować kolki u dziecka. Jeśli maluch nie chce często ssać, można odciągać pokarm laktatorem.

13. Czego nie wolno jeść przy karmieniu piersią?

Dieta karmiącej mamy wyklucza każdą ilość alkoholu, w tym piwa. W pierwszych tygodniach dieta podczas karmienia piersią powinna wykluczać produkty, które mogą powodować kolkę u dziecka: potrawy smażone, czosnek, cebula, kapusta, groch, fasola, kalafiory, brokuły, brukselka. Nie wskazane są również produkty typu zawierające kofeinę, np. kawa,  fast food, słodycze, napoje gazowane. Dieta podczas karmienia piersią powinna być bogata w mięso, ryby, jeśli dziecko nie ma alergii również w mleko i jaja. Zlecane są również produkty zbożowe, warzywa, owoce. Dieta kobiety karmiącej powinna być bogatsza o ok 500 kcal niż przed ciążą.

14. Co zrobić na popękane, bolące brodawki?

Jeśli twoją bolączką są bolące i popękane brodawki, możesz sięgnąć po specjalne maści (Ziajka, Alantan, Bepenathen, świetnie też sprawdza się Purelan, w 100% składający się z czystej lanoliny – tłuszczu owczego). Dobrym sposobem na bolące brodawki jest rozsmarowanie kilku kropel mleka po zakończeniu karmienia i pozostawienie do wyschnięcia. Jak najczęściej wietrz też piersi. W domu można założyć luźniejszy t-shirt, lub poleżeć kilka minut w łóżku bez ubrania po każdym karmieniu. Jeśli musisz wyjść z domu i drażni cię stanik, możesz pomóc sobie wkładając w miseczki miękkie muszle laktacyjne.

15. Ile czasu powinno trwać karmienie piersią?

Przez pierwsze pół roku trzeba karmić dziecko na żądanie. Głodny maluch kręci się, jest niespokojny, płacze, „szuka” piersi, wkłada do buzi paluszki. Zazwyczaj jest to 8-10 karmień w dzień i przynajmniej 2 w nocy. Nocne karmienie jest niezbędne do ukończenia przez dziecko 6 miesiąca. Regularne karmienia są niezbędne dla prawidłowego rozwoju maluszka. Mają też ważne znaczenie dla uregulowania laktacji. Im więcej maluch ssie, tym więcej mleka produkują piersi. Zwróć uwagę na właściwe przystawienie malca do piersi. Zawsze przystawiaj dziecko do piersi, nie odwrotnie. Maluch powinien chwycić brodawkę z otoczką. Jeśli cmoka, znaczy, że chwyciło pierś za płytko. Zła technika ssania powoduje, że dziecko się nie najada, piersi produkują coraz mniej mleka a brodawki zaczynają boleć. Trudno określić jednoznacznie, ile powinno trwać jedno karmienie. Są dzieci które najadają się w 5 minut, ale rekordziści potrafią jeść i dobre pół godziny. Przez pierwsze tygodnie, zanim laktacja się nie unormuje możesz mieć wrażenie, że karmisz bez przerwy.

16. Jak przechowywać pokarm po odciągnięciu?

Odciągnięty pokarm można przechowywać w temperaturze pokojowej do 8 godzin, w lodówce do 48 godzin, w zamrażalniku nawet do 2 tygodni. Do przechowywania mleka służą specjalne zamykane pojemniczki, ale można też wykorzystać zwykłe plastikowe pojemniki (powinny być oznaczone symbolem trójkąta z cyfrą 1,2,3 lub 5). Przechowywane mleko odgrzewamy w kąpieli wodnej. Jego rozwarstwienie nie oznacza, że pokarm się popsuł. Jest to najzupełniej normalne zjawisko i zniknie po jego podgrzaniu.

17. Czy mogę karmić, jak jestem przeziębiona i mam gorączkę?

Przeziębienie, kaszel, katar nie są wskazaniem do zakończenia karmienia piersią. Uważaj jedynie, by nie psikać, kichać bezpośrednio na dziecko, częściej niż zwykle myj ręce. Obrze wietrz mieszkanie, nie całuj dziecka i staraj się ograniczyć wspólne spanie. Zadbaj o siebie, by infekcja się nie rozwinęła. Pamiętaj, że w czasie karmienia naturalnego zabronione są pyralgina, aspiryna. Możesz zażywać leki z paracetamolem i ibuprofenem. W pierwszej kolejności wypróbuj domowe sposoby na przeziębienie. W aptece jest też sporo leków dostępnych bez recepty, które można stosować w czasie laktacji (krople do nosa, areozole do gardła, syropy). Z domowych sposobów polecamy rosół, który działa wzmacniająco i przeciwzapalnie, herbatę z malin, mleko z miodem.  Ulgę przy bolącym gardle przyniesie płukanka z wody z solą.

18. Czy przed każdym karmieniem należy myć piersi?

Nie jest konieczne mycie piersi przed każdym karmieniem. Wystarczy jeśli umyjesz piersi raz, dwa razy  dziennie ciepłą wodą z mydłem, tak by nie wysuszać skóry piersi i brodawek, co może powodować ich pękanie i podrażnienie. Właściwa higiena przy karmieniu piersią obejmuje za to każdorazowe mycie rąk przed przystąpieniem do karmienia.

19. Czy karmiąc piersią powinnam pić więcej płynów?

Wzmożone pragnienie w trakcie karmienia piersią jest zjawiskiem naturalnym. W tym okresie zalecanie jest spożywanie ok. 2,5 litra płynów na dobę. Może to być woda mineralna, niesłodzone soki owocowe, herbatki dla karmiących.

20. Jak długo karmić malucha z alergią?

Dzieciom alergicznym zaleca się podawanie piersi jak najdłużej. Po skończeniu przez malca pół roku można zacząć rozszerzać dietę o nowe produkty, zgodnie ze schematem żywieniowym. Każdorazowo warto jednak rozpoczynać i kończyć posiłek podając pierś. Ważne, by mama dziecka z alergią stosowała specjalną dietę eliminacyjną podczas karmienia piersią. Dieta karmiącej mamy dziecka z alergią nie powinna zawierać warzyw strączkowych, przetworów mlecznych, jaj, cytrusów. Czynnikiem alergizującym jest bowiem zetknięcie się z białkiem innego typu, np. z krowiego mleka. Generalnie uważa się, że dzieci karmione piersią są mniej podatne na wystąpienie alergii pokarmowych.

21. Czy  hartowanie brodawek jest wskazane?

Jeszcze do niedawna zalecano kobietom w ciąży hartowanie brodawek przed porodem. Przy wklęsłych, lun płaskich brodawkach rozwiązaniem miały być kapturki, lub ich wyciąganie. Dziś już odchodzi się od tych pomysłów na hartowanie brodawek. Część z nich była dla przyszłych mam nieprzyjemna i nie przynosiła oczekiwanych rezultatów. Np. nacieranie brodawek spirytusem sprawiało, że skóra na brodawkach stawała się cienka i szybciej pękała przy karmieniu. Silne stymulowanie brodawek jest również nieskazane ze względu na zagrożenie przedwczesnym porodem (wywołuje wzrost oksytocyny odpowiedzialnej za skurcze macicy)

Jeśli masz problem z płaskimi, lub wklęsłymi brodawkami wypróbuj pozycję spod pachy. Zazwyczaj też dziecko, jeśli jest prawidłowo przystawiane ssąc „wyciąga” brodawkę w ciągu pierwszych dni karmienia piersią. Można mu w tym pomóc posługując się strzykawką,  której odcina się końcówkę przeznaczoną na igłę. Taką tubę należy przyłożyć do piersi. Pociągając tłok wytwarza się podciśnienie, które wyciąga brodawkę. Podobne działanie ma też odciągnie mleka laktatorem.
Jak prawidłowo pielęgnować brodawki?

Tuż po porodzie brodawki są wyjątkowo wrażliwe i tkliwe. Częstą bolączką, z którą borykają się mamy na początku karmienia piersią są pękające brodawki. Można temu zaradzić rozsmarowując na bolących miejscach kilka kropel własnego mleka. Warto też wietrzyć piersi. W domu można pochodzić bez bluzki i stanika. Większość dolegliwości związanych z bolącymi brodawkami wynika z niewłaściwej techniki karmienia. Zadbaj więc o to, by właściwie przystawiać dziecko do piersi. Powinno chwytać całą brodawkę, wraz z dużą częścią przylegającej do niej brodawki.

22. Czy budzić dziecko na karmienie w nocy?

Nocne karmienia są niezbędne do ukończenia przez dziecko 6 miesiąca życia. Jeśli malec jest zdrowy, dobrze przybiera na wadze, nic się też nie stanie jeśli czasem prześpi (-cie) jedno karmienie, lub dostanie pierś pół godziny wcześniej, czy później. Jeśli jednak ma za sobą ciężki poród, osłabione napięcie mięśniowe, lub choruje, może być zbyt słabe, by samodzielnie obudzić się na karmienie. Wtedy należy je obudzić, np. zmieniając pieluszkę.

Po pierwszym półroczu czas powoli kończyć nocne karmienia. Dziecku łatwiej będzie przespać noc, jeśli otrzyma na noc bardziej sycący posiłek. Nie zawsze też nocne pobudki są oznaką głodu. Nie staraj się więc od razu po przebudzeniu podawać dziecku w nocy mleka. Łagodnie go pokołysz, możesz też podać mu do popicia wodę.

23. Czy wielkość piersi ma znaczenie przy karmieniu?

Rozmiar piersi nie ma wpływu na laktację. Ich wielkość jest uzależniona od ilości tkanki tłuszczowej, a na mleko produkowane jest w tkance gruczołowej, której kobiety mają podobną ilość. Zarówno mając niewielki, jak i duży biust możesz karmić dziecko piersią. Ważne, by w początkowym okresie, jak najczęściej przystawiać dziecko do piersi, tak by produkcja mleka dorównała potrzebom dziecka.

24. Jak odstawić dziecko od karmienia piersią?

Przede wszystkim dobrze przemyśl decyzję o odstawieniu od piersi i bądź konsekwentna. Maluch z pewnością będzie protestował, a jeśli mu ustąpisz, każda kolejna próba będzie coraz trudniejsza. Wybierz moment, kiedy dziecko jest zdrowe, nie czeka go podróż, pójście do żłobka, pozostanie nową nianią, jednym słowem nie będą mu towarzyszyły nowe, absorbujące jego emocje bodźce. Stopniowo zmniejszaj liczbę karmień. Na początku możecie zrezygnować z tych, które nie są dla dziecka tak ważne, np.: w ciągu dnia. W miejsce naturalnego karmienia podawaj inny posiłek stosowny do wieku dziecka: mieszankę sztucznego mleka, kleik, zupkę. Po kilku dniach wyeliminuj kolejne. Nie szczędź dziecku bliskości i czułości, ono i tak przeżywa trudne chwile. Pewnie najtrudniej będzie wam zrezygnować w karmienia piersią przed snem, zwłaszcza jeśli dziecko usypiało przy piersi. Warto, by na czas odstawiania od piersi usypianie przejął tata, lub inna osoba z rodziny. Sama zadbaj również  o właściwą pielęgnację piersi. Jeśli poczujesz obrzmienie, ból, zmniejsz tempo odstawiania. Na pewno nie pozwalaj podczas karmienia na opróżnianie piersi do końca, by nie pobudzać laktacji. Na bolące, lub gorące piersi pomoże okład z liści kapusty, lub chłodne kompresy z ręcznika, czy pieluszki.

 

 

 

Jeżeli podoba Ci się ten artykuł, polub go proszę lub udostępnij go Twoim znajomym. Dziękujemy! :)

Jedno przemyślenie nt. „Karmienie piersią – pytania i odpowiedzi

  1. Jeśli odciągacie pokarm to warto kupić sobie zestaw Kiinde, bardzo to wygodne. Butelki maja fajny kształt a wszystko odbywa się bez przelewania pokarmu.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *