Cholestaza ciążowa – co to jest i jak sobie z nią radzić?

ciaza (3)
Jest wiele komplikacji ciąży. O jednych mówi się częściej o innych rzadziej.  Wiedza o nich jest powszechna, a objawy są znane większości kobiet. O innych mówi się rzadziej z powodu niezbyt częstego ich występowania. Z tego powodu ciężarne nie zwracają uwagi na objawy takich komplikacji, a konsekwencje mogą być groźne dla zdrowia matki i dziecka. Jedną z takich niedogodności może być uporczywe swędzenie skóry, zwłaszcza dłoni i stóp co może być przejawem cholestazy ciążowej.

Cholestaza ciążowa

Wewnątrzwątrobowa cholestaza ciążowa jest zaburzeniem funkcjonowania wątroby, w wyniku którego utrudnione jest wydzielanie żółci do kanalika żółciowego, jak i nagromadzenia żółci w heptocytach – komórkach wątroby. Cholestaza ciężarnych cechuje się również wzmożoną aktywnością transaminaz (AspAT i AlAT) – enzymów biorących udział w przemianach metabolicznych białek. W surowicy krwi wzrasta stężenie bilirubiny oraz fosfatazy alkalicznej. Jest to rzadko występujące schorzenie i dotyka raptem czterech procent ciężarnych w Polsce.

Objawy

Głównym objawem tego schorzenia jest uporczywe i nieznośne swędzenie skóry. Z początku odczuwalne jest po wewnętrznej stronie dłoni i podeszwach stóp. Najczęściej dokuczliwe jest w nocy, w efekcie czego pojawić się mogą trudności z zasypianiem i bezsenność. Stopniowo świąd może się rozszerzać na wszystkie kończyny i tułów. W bardzo zaawansowanym stanie obejmuje on całe ciało, także tułów, szyję, twarz oraz uszy. Charakterystyczny jest brak widocznych objawów skórnych w postaci wysypki, czy zaczerwienienia. Mogą się pojawić tak zwane przeory powstałe na skutek drapania dokuczliwych miejsc. Swędzenie zaczyna być odczuwalne się w okolicach trzydziestego tygodnia ciąży. Jeżeli występuje w pierwszym trymestrze, to na 100 % nie jest to cholestaza. W sytuacji nie ustąpienia dolegliwości w ciągu kilku dni od ich pojawienia się, należy udać się do lekarza. Zleci on obadanie krwi na obecność kwasu żółciowego i enzymów wątrobowych. Podwyższone ich poziomy będą jedną „widoczną” oznaką choroby.  Wystąpić mogą także mdłości, wymioty i brak apetytu. Nieomylnym znakiem cholestazy ciążowej jest nasilenie się świądu po zjedzeniu przez kobietę ciężkostrawnej potrawy.

Leczenie

W przypadku zdiagnozowania wewnątrzwątrobowej cholestazy ciążowej zaleca się przede wszystkim przyszłej mamie dużo spokoju i wypoczynku. Niezbędna jest stała kontrola stanu płodu, co wiąże się z często z koniecznością pobytu w szpitalu na oddziale patologii ciąży. Po 34 tygodniu ciąży regularnie wykonuje się badania KTG, USG. Zaleca się kobiecie liczenie ruchów dziecka i zgłaszanie lekarzowi, jeżeli zauważy ona coś niepokojącego. Podaje się leki sterydowe oraz kroplówki z glukozą i witaminą C.

Dieta

Niezbędne jest również włączenie odpowiedniej diety, aby nie przeciążać i tak już osłabionej wątroby. Całkowicie wyklucza się z jadłospisu ciężarnej potrawy smażone, a zastępuje je gotowanymi. Niedozwolone jest pożywanie tłuszczów nawet majonezu, a także słodzonych i gazowanych napojów oraz słodyczy. Zaleca się jedzenie surowych warzyw i owoców oraz picie kompotów i jedzenie delikatnych dla wątroby biszkoptów.

Poród przy cholestazie

Skutkiem tej choroby może być krwotok porodowy wynikający z zaburzenia wchłaniania witaminy K, a także przedwczesny poród w przypadku wystąpienia silnych objawów cholestazy. O terminie i rodzaju porodu decyduje lekarz, biorąc pod uwagę stan zdrowia matki i dziecka. Nie musi to być cesarskie cięcie. Wskazaniem do zakończenia ciąży (przez indukcję – sztuczne wywołanie – porodu lub cesarskie cięcie) nawet przed terminowo może być niedotlenienie dziecka, narastanie świądu, pojawienie się żółtaczki, czy pogorszenie wyników badań.

Wszelkie objawy i dolegliwości związane z tą chorobą u kobiety ustąpią w ciągu kilku tygodni po porodzie. Niestety istnieje duże prawdopodobieństwo nawrotu choroby w kolejnych ciążach – wynosi ono aż 40%. Ryzyko wystąpienia cholestazy ciążowej jest największe u kobiet, które są obciążone rodzinnie (matka, babka chorowały w czasie ciąży na cholestazę), w ciąży wielopłodowej. Podwyższona szansa zachorowania pojawić się może także u kobiet stale przyjmujących leki takie jak sulfonamidy lub jod oraz u tych, które chorują lub borykały się ze schorzeniami nerek, dróg żółciowych, wątroby.

Zdjęcie: Prawa do publikacji wizerunku podpisane z Shutterstock Inc.

Jeżeli podoba Ci się ten artykuł, polub go proszę lub udostępnij go Twoim znajomym. Dziękujemy! :)

Jedno przemyślenie nt. „Cholestaza ciążowa – co to jest i jak sobie z nią radzić?

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *