Zabawa zawsze musi uczyć? Fakty i mity o zabawach z dziećmi

Zabawa zawsze musi uczyć? Fakty i mity o zabawach z dziećmi
Nie każdy rodzic zdaje sobie sprawę z tego, jak ważną rolę w życiu każdego dziecka odgrywa zabawa. A naprawdę tak jest, bo wpływa na cały jego rozwój – zarówno fizyczny, intelektualny, emocjonalny, społeczny, czyli na wszystkie aspekty życia. O tym, że dziecko uczy się poprzez zabawę, szczególnie w pierwszych latach swojego życia, na pewno słyszał każdy.

Ale czy to oznacza, że absolutnie każda zabawa musi być odpowiednio wyreżyserowana i skonstruowana w taki sposób, aby maksymalnie ćwiczyła, rozwijała i utrwalała określone umiejętności dziecka, jakie powinno posiąść na poszczególnych etapach swojego rozwoju? Dlaczego w zabawie jest obecnie coraz mniej miejsca na zabawę – taką po prostu, bez „wyższego celu”? Sprawdź odpowiedzi specjalistów z Enfamil

Zabawa, czyli…

Właśnie, czy wiesz tak naprawdę, czym w ogóle jest zabawa? Czy zastanawiałaś się kiedyś, jak sama bawiłaś się za młodych lat, jak bardzo teraz wszystko się zmieniło i jak teraz wyglądają dziecięce zabawy? Gdyby sięgnąć po taką stricte słownikową interpretację, zabawa jest niczym innym, jak aktywnością, która ma służyć rozrywce, a może także służyć (ale nie jest określone, że musi!) edukacji.

Absolutnie podstawowymi cechami, które musi zawierać zabawa, aby w ogóle mogła być określana takim mianem, są przede wszystkim dobrowolność oraz brak przymusu. A zatem dziecko samo musi chcieć podjąć daną zabawę, jak i samo powinno mieć możliwość zadecydowania o jej zakończeniu, kiedy nie chce jej kontynuować. Naturalnie, możesz dziecko zachęcać do podjęcia określonych zabaw, a także zachęcać do pozostania przy danej zabawie, ale na pewno nie możesz zmuszać.

Dziecko być może podejmie zabawę lub też zrezygnuje z odstąpienia od niej po krótkim czasie od rozpoczęcia, ale tylko pod przymusem, pod presją, być może ze strachu lub kierowane innymi negatywnymi odczuciami. Innymi słowy, będzie to dla niego przykry obowiązek, a nie zabawa.

Obalamy najpopularniejszy mit – „zabawa musi uczyć”

Nie musi. Owszem, warto uczyć dziecko różnych nowych umiejętności właśnie poprzez zabawę, bo w ten sposób jest łatwiej i przyjemniej, dziecko lepiej zapamiętuje i pogłębia nabyte zdolności, a co najważniejsze, nauka nie kojarzy się źle, ale… Nie każda zabawa musi mieć cel stricte edukacyjny.

Jak już zostało wyżej wspomniane, zabawa ma służyć przede wszystkim rozrywce, a to, że maluch przy okazji nauczy się czegoś pożytecznego, jest tylko pozytywnym „skutkiem ubocznym”. My, dorośli, także potrzebujemy czasem wytchnienia, chcemy się pobawić na swój ulubiony sposób i niekoniecznie stawiamy na wartość edukacyjną. Małe dziecko każdego dnia doświadcza otaczającego je świata w sposób niezwykle intensywny, każdego dnia czegoś nowego się uczy, zatem koniecznie potrzebuje odpoczynku, a nawet odrobiny nudy, aby w pełni się zrelaksować.

Zabawa ma cieszyć dziecko, powinna odbywać się w przyjemnej atmosferze. Maluch musi mieć poczucie, że to on decyduje o tym, w co się bawicie, kiedy zabawę rozpocząć i kiedy ją zakończyć.

Zabawa ściśle kontrolowana? Nie!

A oto kolejna kwestia, bo przecież żyjemy w dobie niesamowitego postępu technologicznego. Obecnie można dostać niemałego zawrotu głowy od przeglądania ofert tzw. zabawek edukacyjnych. Owe zabawki zaprojektowane są tak, aby uczyć konkretnych umiejętności i wiele z nich nie może być wykorzystanych inaczej, do innych zabaw. A zatem, z góry narzucony zostaje sposób zabawy. Nie ma tu miejsca na zaskoczenie, spontaniczność, trzeba robić to, co producent zabawki zaleca.

Tymczasem, zabawa powinna być spontaniczna, powinna rozwijać kreatywność i wyobraźnię dziecka. Owszem, jeśli maluch ma kłopot z kolorami, liczbami, kształtami itp., jak najbardziej możesz pokusić się o zakup zabawki, która pozwoli w przyjemny sposób wspierać dziecko w nauce określonych umiejętności, ale nie dopuść do tego, aby absolutnie każda zabawa była wyreżyserowana.

Jeżeli martwisz się o to, że dana zabawa, na którą ma ochotę Twoje dziecko, jest dla niego nieodpowiednia nie ze względu np. na bezpieczeństwo, ale z tego powodu, że nie jest „edukacyjna” – przestań to robić! Prawda jest taka, że zwłaszcza na wczesnym etapie rozwoju, niezależnie od tego, co będzie Twoje dziecko robić, nawet w przypadku zabaw najbardziej spontanicznych, i tak będzie się czegoś uczyć!

Zgoda na publikację zdjęcia: enfamil.pl

Jeżeli podoba Ci się ten artykuł, polub go proszę lub udostępnij go Twoim znajomym. Dziękujemy! :)

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *